I'm busy working on my blog posts. Watch this space!

Please reload

Recensión: Kirmen Uribe, A hora de espertarmos xuntos

November 9, 2017

 

Título: A hora de espertarmos xuntos

Título orixinal: Elkarrekin esnatzeko ordua
Autor: Kirmen Uribe

Traductor: Isaac Xubín
Editorial: Xerais
ISBN: 9788491212379
Nº de páxinas: 360 páxs

Sinopse:

 

A Karmele Urresti a Guerra Civil sorpréndea na súa Ondarroa natal. Mentres a poboación foxe ao exilio, ela decide quedar curando os feridos e tratando de liberar o seu pai, que foi encarcerado. Ao remate da guerra debe abandonar a súa terra e partir cara a Francia, onde pasa a formar parte da embaixada cultural vasca. Alí coñece ao que será o seu home, o músico Txomin Letamendi. Xuntos percorren media Europa até que, a piques de caer París en mans dos alemáns, foxen a Venezuela. Xaora, a Historia irrompe de novo na súa vida. Cando Txomin decide sumarse aos servizos secretos vascos, a familia regresa en plena Segunda Guerra Mundial a Europa, onde el realiza labores de espionaxe contra os nazis até que é apresado en Barcelona, baixo unha ditadura á que non sobrevivirá. Karmele terá que arriscar a súa vida e partir, soa desta volta, coa esperanza cega de quen deixa atrás o máis prezado."A hora de espertarmos xuntos" é a gran novela sobre a historia vasca, española e europea desde o século XX até os nosos días.

 

Premio da Crítica Española (en euskera), 2016

A hora de espertarnos xuntos é unha das novidades en tradución de Xerais máis agardadas polos lectores. Unha novela moi documentada e traballada onde todo xira ó redor dunha familia coma calquera outra que pola súa ideoloxía política e social é perseguida e reprimida polo totalitarismo vixente en Europa durante os anos máis grises do continente.

 

 Noite de artistas en Ibaigne de Antonio Guezala (1927)

 

Na súa primeira parte, a novela presenta unha multitude de perspectivas sobre a mesma realidade. A documentación, as testemuñas, os papeis e a necesidade da propaganda política no exterior xúntase coas vivenzas e desgrazas da guerra civil, sempre ben presentadas e normalmente xunto a un argumento de autoridade. Ó mesmo tempo temos unha perspectiva de Ondarroa, os traballos de Txomin e Karmele e as razóns para arriscar as súas vidas ó servizo do nacionalismo vasco.

 

Dende o punto de vista de importantes historiadores, a Guerra civil Española debe considerarse como un prólogo da Segunda Guerra Mundial, non só porque a precedeu, senón sobre todo porque serviu para a súa experimentación. Os bombardeos de Gernika, por exemplo, segundo proban recentes documentos e investigacións, leváronse a cabo como un ensaio do posterior asedio aéreo da cidade de Varsovia, e neles tomaron parte diversos personaxes que máis tarde desempeñarían un papel protagonista durante a segunda guerra mundial. Os nazis, mediante avións que executaban as técnicas denominadas Carpet bombing e Shuttle bombing, unha vez cercada a poboación e convertida así no seu obxectivo bélico, lanzaron de xeito indiscriminado entre trinta e unha e cuarenta e unha toneladas de bomba sobre Gernika, e foi tal a destrucción que causaron que só o un 1 por cento dos edificios da cidade quedou en pé. (páx. 41)

 

Na novela non se esquece presentar a realidade mediante a microhistoria. Os personaxes mediante cartas e documentos similares amosan a súa propia realidade e o resultado da vitoria da fronte nacional na guerra civil, tanto para o nacionalismo vasco como para as súas propias liberdades individuais.

 

A Guerra Civil fíxome pasar de ser o fillo dun millonario a un home arruinado. (...) Nada me ilusionaba naqueles momentos. O meu pasado quedara desfeito en Europa e todo acontecera nunha etapa da vida na que é difícil reconstruílo. Non fai falta morrear para que as vidas rompan. (páx. 64)

 

Na segunda parte temos unha visión moito máis profunda da vida en familia de Txomin e Karmele e os seus fillos. Unha vida marcada polos continuos encarceramentos de Txomin, o desemprego de Karmele e ocultar a verdade dun país mediocre e tóxico ós seus fillos. Nesta parte a introspección na psique dos personaxes e moito maior e ten moito máis importancia Karmele no seu papel de nai, muller e ideóloga política.

 

O seu raio de acción quedaba ben delimitado. Por un lado os axentes vascos actuarían no territorio español co obxectivo de reunir información sobre a política exterior franquista e, na medida do posible e pola súa maior trascendencia, para rastrexar calquera dato acerca dos plans de Hitler. O outro campo de batalla sería Latinoamérica, onde a colonia vasca era numerosa e estaba ben distribuída e, polo tanto, disposta a controlar os movementos nazis e mesmo capaz de sabotar as súas incursións suramericanas. (páx. 132)

 

En resumo, A hora de espertamos xuntos é unha das mellores lecturas que fixen este ano no ámbito da tradución. Grazas a Xerais e Isaac Xubín por traer este texto á lingua galega nun momento onde é tan necesario ler este tipo de libros.

 

 

 

 

 

Share on Facebook
Share on Twitter
Please reload

Please reload

Please reload

Goodreads
  • Black Facebook Icon
  • Black Twitter Icon
  • Black Instagram Icon

Versos do día

Suscríbete
Sígueme

Ese instante que no se olvida
Tan vacío devuelto por las sombras
Tan vacío rechazado por los relojes
Ese pobre instante adoptado por mi ternura
Desnudo desnudo de sangre de alas
Sin ojos para recordar angustias de antaño
Sin labios para recoger el zumo de las violencias
perdidas en el canto de los helados campanarios.

Ampáralo niña ciega de alma
Ponle tus cabellos escarchados por el fuego
Abrázalo pequeña estatua de terror.
Señálale el mundo convulsionado a tus pies
A tus pies donde mueren las golondrinas
Tiritantes de pavor frente al futuro
Dile que los suspiros del mar
Humedecen las únicas palabras
Por las que vale vivir. 

[...]

Alejandra Pizarnik,  A la espera de la oscuridad. (Fragmento)

David González Domínguez

Contacto : palabradegatsby@gmail.com